Status bezrobotnego

O status bezrobotnego może ubiegać się:

1. obywatel polski;

2. cudzoziemiec zamierzający wykonywać lub wykonujący pracę na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej, który:

- jest obywatelem państw członkowskich Unii Europejskiej;

- jest obywatelem państw Europejskiego Obszaru Gospodarczego nienależących do Unii Europejskiej;

- jest obywatelem państw niebędących stronami umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, który może korzystać ze swobody przepływu osób na podstawie umów zawartych przez te państwa ze Wspólnotą Europejską i jej państwami członkowskimi;

- posiada w Rzeczypospolitej Polskiej status uchodźcy;

- posiada w Rzeczypospolitej Polskiej zezwolenie na osiedlenie się;

- posiada w Rzeczypospolitej Polskiej zezwolenie na pobyt rezydenta długoterminowego Wspólnot Europejskich;

- posiada w Rzeczypospolitej Polskiej zezwolenie na zamieszkanie na czas oznaczony udzielone w związku z okolicznością, o której mowa w art. 53 ust.1 pkt 13 ustawy z dnia 13.06.2003r. o cudzoziemcach (Dz. U. z 2006 r. Nr 234 oraz 2007 r. Nr 120, poz. 818 i Nr 165 poz. 1170);

- posiada w Rzeczypospolitej Polskiej zgodę na pobyt tolerowany;

- korzysta w Rzeczypospolitej Polskiej z ochrony czasowej;

- któremu udzielono ochrony uzupełniającej w Rzeczypospolitej Polskiej;

3. cudzoziemiec – członek rodziny obywatela polskiego;

o ile jest osobą niezatrudnioną i niewykonującą innej pracy zarobkowej, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia w pełnym wymiarze czasu pracy obowiązującym w danym zawodzie lub służbie albo innej pracy zarobkowej, albo, jeśli jest osobą niepełnosprawną, zdolną i gotową do podjęcia zatrudnienia co najmniej w połowie tego wymiaru czasu pracy, nieuczącą się w szkole, z wyjątkiem uczącej się w szkole dla dorosłych lub przystępującej do egzaminu eksternistycznego z zakresu tej szkoły lub w szkole wyższej gdzie studiuje w formie studiów niestacjonarnych, zarejestrowaną we właściwym dla miejsca zameldowania stałego lub czasowego powiatowym urzędzie pracy oraz poszukującą zatrudnienia lub innej pracy zarobkowej, jeżeli:

• ukończyła 18 lat;

• nie ukończyła 60 lat - kobieta lub 65 lat - mężczyzna;

• nie nabyła prawa do emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy, renty szkoleniowej, renty socjalnej, renty rodzinnej w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę albo po ustaniu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, zaprzestaniu prowadzenia pozarolniczej działalności, nie pobiera nauczycielskiego świadczenia kompensacyjnego, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego, świadczenia rehabilitacyjnego, zasiłku chorobowego, zasiłku macierzyńskiego lub zasiłku w wysokości zasiłku macierzyńskiego;

• nie jest właścicielem lub posiadaczem samoistnym lub zależnym nieruchomości rolnej w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 23.04.1964 r. - Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16 poz. 93 z późn. zm.) o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe lub nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w gospodarstwie rolnym o powierzchni użytków rolnych przekraczającej 2 ha przeliczeniowe;

• nie uzyskuje przychodów podlegających opodatkowaniu podatkiem dochodowym z działów specjalnych produkcji rolnej, chyba że dochód z działów specjalnych produkcji rolnej, obliczony dla ustalenia podatku dochodowego od osób fizycznych, nie przekracza wysokości przeciętnego dochodu z pracy w indywidualnych gospodarstwach rolnych z 2 ha przeliczeniowych ustalonego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego na podstawie przepisów o podatku rolnym, lub nie podlega ubezpieczeniom emerytalnemu i rentowym z tytułu stałej pracy jako współmałżonek lub domownik w takim gospodarstwie;

• nie posiada wpisu do ewidencji działalności gospodarczej albo nie podlega, na podstawie odrębnych przepisów, obowiązkowi ubezpieczenia społecznego, z wyjątkiem ubezpieczenia społecznego rolników;

• nie jest osobą tymczasowo aresztowaną lub nie odbywa kary pozbawienia wolności;

• nie uzyskuje miesięcznie przychodu w wysokości przekraczającej połowę minimalnego wynagrodzenia za pracę, z wyłączeniem przychodów uzyskanych z tytułu odsetek lub innych przychodów od środków pieniężnych zgromadzonych na rachunkach bankowych;

• nie pobiera na podstawie przepisów o pomocy społecznej zasiłku stałego;

• nie pobiera, na podstawie przepisów o świadczeniach rodzinnych, świadczenia pielęgnacyjnego lub dodatku do zasiłku rodzinnego z tytułu samotnego wychowywania dziecka i utraty prawa do zasiłku dla bezrobotnych na skutek upływu ustawowego okresu jego pobierania;

• nie pobiera po ustaniu zatrudnienia świadczenia szkoleniowego, o którym mowa w art. 70 ust. 6.

Osoba bezrobotna zgłasza się w celu dokonania rejestracji w urzędzie pracy właściwym, ze względu na stałe lub czasowe zameldowanie. Jeśli nie posiada żadnego zameldowania, zgłasza się do urzędu pracy, na którego obszarze przebywa i składa tutaj oświadczenie, że nie jest zarejestrowana w innym urzędzie pracy. (§ 2 ust.1, Rozp. I).

REJESTRACJA

Każda osoba zgłaszająca się do rejestracji wypełnia KARTĘ REJESTRACYJNĄ zgodnie z posiadanymi dokumentami. Wypełniane są tylko pola BIAŁE tej karty. Każda Informacja zapisana w karcie rejestracyjnej podlega sprawdzeniu i weryfikacji przez pracownika urzędu, z oryginałami dokumentów dostarczonymi w chwili rejestracji, osoba rejestrująca się poświadcza własnoręcznym podpisem złożonym w obecności pracownika urzędu prawdziwość danych i oświadczeń zawartych w karcie (§ 4 ust. 1, Rozp. I)

Dokumenty wymagane przy rejestracji: (§ 3 ust. 1 Rozp. I).

1. dowód osobisty lub inny dokument tożsamości wraz z potwierdzeniem zameldowania,

2. świadectwo ukończenia ostatniej szkoły (uczelni) w oryginale,

3. świadectwa pracy z całego okresu zatrudnienia oraz wszystkie inne dokumenty niezbędne do ustalenia ewentualnych uprawnień - oryginały,

4. numer NIP, legitymacja ubezpieczeniowa

5. książeczka wojskowa lub zaświadczenie z WKU /dot. osób które odbywały zasadniczą służbę wojskową/

• w przypadku osób, które prowadziły własne działalności gospodarcze konieczne jest dostarczenie wszystkich decyzji o wykreśleniu z ewidencji tych działalności wraz z zaświadczeniami ZUS o okresach opłacania składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy z podstawą wymiaru

• osoby, które pracowały w niepełnym wymiarze czasu pracy np.: 3/4 czy 1/2 etatu lub na umowę zlecenie muszą dostarczyć za każdy przepracowany miesiąc zaświadczenie z zakładu pracy o wysokości zarobków i o odprowadzonych składkach na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy (dot. okresów po 1 stycznia 1997r.- art.71 ust.1 ustawy),

• osoby, które pobierały świadczenia ZUS (zasiłek chorobowy, zasiłek rehabilitacyjny, zasiłek macierzyński lub zasiłek w wysokości zasiłku macierzyńskiego) po ustaniu zatrudnienia, muszą dostarczyć zaświadczenie z ZUS o okresie pobierania tego świadczenia z podstawą wymiaru lub zaświadczenie o okresie pobierania renty,

• osoby niepełnosprawne winny dostarczyć do rejestracji oprócz ww. dokumentów również orzeczenie o niepełnosprawności wydane przez uprawniony organ (§ 3 ust. 2, Rozp. I).

UWAGA!
Urząd nie dokonuje rejestracji w przypadku nieprzedłożenia dokumentów, o których mowa w ww. punktach lub w przypadku odmowy złożenia podpisu w karcie rejestracyjnej przez osobę rejestrującą się.

ZASIŁEK DLA BEZROBOTNYCH:

Prawo do zasiłku dla bezrobotnych, przysługuje każdemu bezrobotnemu, jeżeli (art. 71, ust. 1 i 2 ustawy):

• nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych,

• w okresie 18 miesięcy przed dniem rejestracji udokumentował co najmniej 365 dni:

  • zatrudnienia lub wykonywania pracy na podstawie umowy o pracę nakładczą lub świadczenia usług na podstawie umowy agencyjnej lub zlecenie z co najmniej minimalnym wynagrodzeniem, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy,

  • opłacania składki na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej lub współpracy jeżeli podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia,

  • wykonywania pracy w okresie tymczasowego aresztowania, jeżeli podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia,

  • został zwolniony po odbyciu zasadniczej służby wojskowej, jeśli jej okres odbywania wynosił 240 dni,

  • opłacał składkę na Fundusz Pracy w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej za granicą u pracodawcy zagranicznego,

  • był zatrudniony za granicą i przybył do Rzeczpospolitej Polskiej jako repatriant,

  • był zatrudniony w państwach członkowskich Unii Europejskiej.

Na obszarze działania Urzędu Pracy m.st. Warszawy okres pobierania zasiłku wynosi 6 miesięcy (art.73 ust.1pkt 1 ustawy) natomiast bezrobotni powyżej 50 roku życia i posiadający jednocześnie 20 – letni okres uprawniający do zasiłku posiadają prawo do zasiłku na okres 12 miesięcy.
Zasiłek dla bezrobotnych przysługuje za każdy dzień kalendarzowy po upływie:

• 7 dni od dnia rejestracji,

• 90 dni, gdy w okresie 6 miesięcy przed zarejestrowaniem w urzędzie pracy bezrobotny rozwiązał stosunek pracy (służbowy) za wypowiedzeniem albo na mocy porozumienia stron (art. 75 ust. 2 pkt. 2 ustawy),

• 180 dni, jeżeli w okresie 6-ciu miesięcy poprzedzających rejestrację w urzędzie pracy spowodował rozwiązanie ze swej winy stosunku pracy (służbowego) bez wypowiedzenia (art. 75 ust. 2 pkt. 3 ustawy),

• okresu, za który bezrobotny otrzymał ekwiwalent, odprawę lub odszkodowanie (art. 75 ust. 2 pkt .4 ustawy).

uwaga! Okres pobierania zasiłku ulega skróceniu o okres zatrudnienia w ramach prac interwencyjnych, robót publicznych oraz o okres odbywania stażu, szkolenia lub przygotowania zawodowego dorosłych przypadających na okres, w którym przysługiwałby zasiłek, oraz o okresy nie przysługiwania zasiłku o których mowa w art. 75 ust. 1-3.

ILE WYNOSI ZASIŁEK?

Bezrobotnemu, który spełnił warunki konieczne do przyznania prawa do zasiłku dla bezrobotnych i którego łączne okresy zatrudnienia, prowadzenia działalności (staż pracy), wynoszą:

• do 5 lat stażu pracy przysługuje zasiłek w wysokości 80% zasiłku podstawowego (art. 72, ust. 2 ustawy),

• od 5 do 20 lat stażu pracy przysługuje 100% zasiłku podstawowego,

• co najmniej 20 lat stażu pracy przysługuje 120% zasiłku podstawowego (art. 72 ust. 3 ustawy),

Zasiłek dla bezrobotnych podlega waloryzacji z dniem 1 czerwca i jest wypłacany w okresach miesięcznych z dołu (art. 72 ust.6, 8, 9 i 10 ustawy).

WAŻNE!

Osoba bezrobotna, która podjęła zatrudnienie w trakcie pobierania zasiłku dla bezrobotnych, zgłosiła ten fakt do urzędu pracy w obowiązującym terminie, przepracowała mniej niż 365 dni, zgłosi się do urzędu pracy celem dokonania kolejnej rejestracji w ciągu 14 dni od dnia ustania zatrudnienia i przedstawi świadectwo pracy (lub inny dokument), posiada prawo do zasiłku na okres uzupełniający, skrócony o okres pobranego wcześniej świadczenia (art.73 ust. 5, 6 ustawy).

UTRATA PRAWA DO ZASIŁKU

Utrata prawa do zasiłku następuje, gdy:

• upłynie okres, na który został on przyznany,

• osoba bezrobotna odmówi bez uzasadnionej przyczyny przyjęcia propozycji odpowiedniego zatrudnienia, innej pracy zarobkowej, szkolenia, stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, wykonywania prac interwencyjnych, robót publicznych poddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym, mającym na celu ustalenie zdolności do pracy lub udziału w innej formie pomocy określonej w ustawie, po skierowaniu nie podejmie szkolenia, przygotowania zawodowego dorosłych, stażu, wykonywania prac społecznie użytecznych lub innej formy pomocy określonej w ustawie (art. 75 ust. 1, pkt 1 i 1a ustawy).

Osoba bezrobotna ma obowiązek:

• zgłaszania się do urzędu pracy w wyznaczonym terminie w celu przyjęcia propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy proponowanej przez urząd lub w innym celu wynikającym z ustawy i określonym przez urząd pracy, w tym potwierdzenia gotowości do podjęcia pracy (art. 33 ust. 3 ustawy),

• powiadomić urząd pracy w ciągu 7 dni o podjęciu zatrudnienia, innej pracy zarobkowej lub pozarolniczej działalności gospodarczej (art. 74 ustawy),

• przyjmowania propozycji odpowiedniej pracy lub innej formy pomocy określonej w ustawie,

• poddania się badaniom lekarskim lub psychologicznym, mającym na celu ustalenie zdolności do pracy lub udziału w innej formie pomocy określonej w ustawie,

• składać lub przesyłać pisemne oświadczenie o przychodach pod rygorem odpowiedzialności karnej oraz innych dokumentów niezbędnych do ustalenia uprawnień do świadczeń przewidzianych w ustawie w terminie 7 dni od dnia uzyskania przychodów (art. 75 ust. 6 ustawy),

• zawiadomić urząd pracy, w którym jest zarejestrowana w terminie 7 dni o wszystkich zmianach danych zawartych w karcie rejestracyjnej (§ 4 ust. 4 Rozp. I),

• zawiadomić urząd pracy o zmianie miejsca zamieszkania i stawić się w urzędzie pracy właściwym dla nowego miejsca zamieszkania w ciągu 14 dni od dnia zmiany miejsca zameldowania (art. 73 ust. 2a ustawy),

• zwrócić nienależnie pobrane świadczenie pieniężne, w ciągu 14 dni od daty doręczenia decyzji w przedmiotowej sprawie w kwocie otrzymanego świadczenia wraz z przekazaną od tego świadczenia zaliczką na podatek dochodowy od osób fizycznych oraz składką na ubezpieczenie zdrowotne (art. 76 ustawy).

Prawo do zasiłku dla bezrobotnych, przysługuje każdemu bezrobotnemu, jeżeli (art.71, ust.1 i 2 ustawy):

• nie ma dla niego propozycji odpowiedniej pracy, stażu, przygotowania zawodowego dorosłych, szkolenia, prac interwencyjnych lub robót publicznych,

• w okresie 18 miesięcy przed dniem rejestracji udokumentował co najmniej 365 dni:

  • zatrudnienia lub wykonywania pracy na podstawie umowy o pracę nakładczą lub świadczenia usług na podstawie umowy agencyjnej lub zlecenie z co najmniej minimalnym wynagrodzeniem, od którego istnieje obowiązek opłacania składki na Fundusz Pracy,

  • opłacania składki na ubezpieczenia społeczne z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej lub współpracy jeżeli podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej minimalnego wynagrodzenia,

  • wykonywania pracy w okresie tymczasowego aresztowania, jeżeli podstawę wymiaru składek na ubezpieczenia społeczne i Fundusz Pracy stanowiła kwota co najmniej połowy minimalnego wynagrodzenia,

  • został zwolniony po odbyciu zasadniczej służby wojskowej, jeśli jej okres odbywania wynosił 240 dni,

  • opłacał składkę na Fundusz Pracy w związku z zatrudnieniem lub wykonywaniem innej pracy zarobkowej za granicą u pracodawcy zagranicznego,

  • był zatrudniony za granicą i przybył do Rzeczpospolitej Polskiej jako repatriant,

  • był zatrudniony w państwach członkowskich Unii Europejskiej.

Każdy zarejestrowany jako osoba bezrobotna może:

• korzystać z informacji o wolnych miejscach pracy, które posiada urząd pracy,

• zostać skierowany na szkolenie,

• korzystać z profesjonalnej pomocy w uzyskaniu propozycji odpowiedniej pracy,

• korzystać z fachowego i profesjonalnie prowadzonego poradnictwa zawodowego, uczestniczyć w zajęciach klubu pracy, uzyskać pomoc w aktywnym poszukiwaniu pracy,

• do 10 dni w roku przebywać za granicą lub pozostawać w innej sytuacji powodującej brak gotowości do podjęcia zatrudnienia, jeżeli o tym zawiadomił urząd pracy. Zasiłek za ten okres nie przysługuje (art.75 ust. 3 ustawy)

Po spełnieniu ustawowych przesłanek osoba bezrobotna może:

• zostać skierowana do wykonywania prac interwencyjnych, robót publicznych, do odbycia stażu lub przygotowania zawodowego dorosłych,

• uzyskać jednorazowe środki na rozpoczęcie działalności gospodarczej (art. 46 ustawy),

• uzyskać dodatek aktywizacyjny w sytuacji gdy pobiera zasiłek dla bezrobotnych i podejmie zatrudnienie lub inną pracę zarobkową w wyniku skierowania lub z własnej inicjatywy (art. 48 ustawy)

• uzyskać sfinansowanie kosztów studiów podyplomowych,

• uzyskać pożyczkę na sfinansowanie kosztów szkolenia,

• uzyskać zwrot kosztów zakwaterowania i wyżywienia podczas szkolenia poza miejscem zamieszkania jeżeli wynika to z umowy zawartej z instytucją szkoleniową,

• uzyskać stypendium na kontynuację dalszej nauki w szkole ponadpodstawowej lub gimnazjalnej dla dorosłych albo w szkole wyższej w systemie studiów niestacjonarnych, podjętej w okresie 12 m-cy od dnia rejestracji (dotyczy osób bez kwalifikacji zawodowych art. 55 ustawy i § 3 ust. 2 Rozp. II),

• zostać skierowany do wykonywania prac społecznie użytecznych jeżeli nie posiada prawa do zasiłku i korzysta ze świadczeń pomocy społecznej (art.73 a ustawy),

• ubiegać się o refundację kosztów opieki nad dzieckiem lub dziećmi do lat 7,

• uzyskać zwrot całości lub części kosztów z tytułu przejazdu na szkolenie,

• korzystać z bezpłatnej opieki zdrowotnej w ramach Narodowego Funduszu Zdrowia.

Źródło: Biuletyn Informacji Publicznej Urzędu Pracy m.st. Warszawy

uwarunkowania prawne bezrobotnego:

http://www.mpips.gov.pl/praca/

http://www.bezrobocie.org.pl/x/307978

http://www.rynekpracy.pl/